Wodogłowie

Wodogłowie wewnętrzne {hydrocephalus internus)
- polega na rozszerzeniu się komór i zaniku otaczającej komory tkanki mózgowej wskutek utrudnienia przepływu płynu mózgowo-rdzeniowego:

1. Przez komorę III, wodociąg lub komorę IV (nowotwory, pasożyty).

2. Przez otwory Magendiego i Luschki:
- zespół Dandy'ego, Walkera i Taggerta
(niedrożności otworów towarzyszą hipoplazja robaka móżdżku i uwypuklenie opon w okolicy potylicznej),
- meningocele,
- zniekształcenie Arnolda i Chiariego
(spłaszczenie podstawy czaszki, czyli platybazja, wklinowanie się tylnej części móżdżku i rdzenia przedłużonego do otworu potylicznego wielkiego, często niedrożność wodociągu),
- zapalenie gruźlicze opon miękkich podstawy czaszki z obfitym wysiękiem włóknikowym i blokadą przepływu płynu.

3. Wodogłowie wewnętrzne może być też spowodowane utrudnieniem wchłaniania płynu przez ziarnistości pajęczynówki (Pacchioni) na sklepistościach mózgu na skutek przebytego wylewu podpajęczynówkowego lub zapalenia opon.

W takich przypadkach ciśnienie płynu mózgowo-rdzeniowego jest znacznie zwiększone.
Jeżeli wodogłowie następuje przed zarośnięciem szwów, czaszka znacznie się powiększa.
W okresie późniejszym jest to niemożliwe.

Wodogłowie zewnętrzne (h. externus)
- odzwierciedla gromadzenie się płynu w przestrzeni podpajęczynówkowej wskutek zaniku kory.